Reisverslag Kenia 2013

Geplaatst op: 25-06-2014

Het reisverslag is geschreven door Danielle van Maanen, één van de deelneemsters aan de indrukwekkende reis naar Kenia.

Mooie combi!
Wat is er nou mooier dan een organisatie als Dorcas financieel te steunen en dan ook nog met eigen ogen op locatie te mogen zien hoe Dorcas te werk gaat? In Kenia nog wel!
Vanuit Dorcas Ondernemers Regio West werd in november 2013 een reis naar Kenia georganiseerd. Doel: ondernemers een kijkje te laten nemen in de ‘keuken’ van Dorcas en hen daardoor te enthousiasmeren voor de projecten die opgezet zijn in North Gem, ruim 50 km boven de stad Kisumu aan het Victoria meer. Het werkt nou eenmaal zo dat als je de mensen in de ogen kijkt die hulp nodig hebben, en met hen in gesprek gaat, het opeens niet meer een ‘ver-van-je-bed show’ is. Je wordt er door geraakt. Het motiveert je om je (nog meer) in te zetten voor de mensen die je hebt ontmoet tijdens de reis.

Naar Kenia
Met z’n zessen vertrokken we naar Kenia, onder de bezielende leiding van Dirk-Jan Groot, oprichter van Dorcas. Geweldig dat hij erbij was! Omdat hij aan de wieg van Dorcas heeft gestaan, en hij in ruim 30 jaar ontzettend veel heeft meegemaakt in zijn werk voor Dorcas, kon hij ons ontzettend veel vertellen over de organisatie, de projecten, de visie op ontwikkelingswerk en zijn ervaringen met de lokale bevolking. Edwin Onyancha, directeur van Dorcas Kenia, was onze gids en een onuitputtelijke bron van waardevolle informatie over de totstandkoming van de projecten, de cultuur, de vrijwilligers etc.

We waren erg onder de indruk van Edwin’s uitleg over de manier waarop de lokale bevolking wordt betrokken bij (het opzetten van) de projecten. Er wordt draagvlak gecreëerd door het vormen van een commissie, waarvan de leden zijn gekozen door de mensen binnen de community. Deze commissie beslist welk probleem moet worden aangepakt en krijgt een sleutelrol t.a.v. de opstart van het project en het geven van voorlichting over bijv. hygiëne aan de mensen binnen hun community. De commissieleden worden getraind door het Dorcas-team, en op hun beurt trainen zij weer mensen in hun regio. Zo verspreidt de kennis zich als een olievlek, en zal de hele community van het project kunnen profiteren. Het is de bedoeling dat na verloop van tijd de projecten zelfstandig voortgezet kunnen worden en dat Dorcas de aandacht kan richten op een nieuwe locatie en/of nieuw project.

Interview = interactie
Tijdens de reis werd er veel aandacht besteed aan ‘interactie’ met de lokale bevolking. Dus na elke presentatie van een project was er gelegenheid om een aantal deelnemers te interviewen. In het begin was dat een beetje onwennig, maar het was zo leuk! En vooral zo waardevol! De mensen waren meer dan bereid om hun verhaal te vertellen en op zo’n moment krijgen de projecten een gezicht. Het wordt heel persoonlijk. Ontroerend om te horen welke positieve wending hun leven heeft genomen t.g.v. het project en hoe dankbaar ze daarvoor zijn. Je beseft hoeveel impact zo’n project heeft op hun leven. Het brengt hen in contact met lotgenoten, ze krijgen de kans om zich te ontwikkelen op sociaal en economisch gebied, ze leren over het belang van goede hygiëne en hoe dit toe te passen in hun dagelijks leven etc. Kortom zo’n project biedt hen toekomstperspectief en kan hele gemeenschappen veranderen.

De projecten
In North Gem bezochten we de projecten van het North Gem Community Development Program. Het zeer bevlogen, lokale projectteam begeleidde ons naar de (deel)projecten en vertelde ons alles wat we wilden weten. In dit gebied richt men zich op twee hoofdprojecten:

  • HIV/Aidspreventie en -zorg
  • Water- en Sanitatie project

De projecten zijn veelomvattend. Deelprojecten zijn o.a. het verstrekken van micro-credits aan jonge ondernemers, onderhoud en herstel van watersystemen, verstrekken van HIV-medicatie, financiële adoptie van schoolkinderen, overdracht van kennis over HIV en hygiëne d.m.v. trainingen en lotgenotencontact.
We hebben alle deelprojecten bezocht en hebben dus een compleet gekregen van het werk van Dorcas in dit gebied.

Aan het einde van de week bezochten we nog het RGC Street Children Project in Korocho, Nairobi. Helaas konden we niet de sloppenwijken in vanwege de onrust die er op dat moment heerste, maar we hebben vele studenten gesproken die de kans hebben gekregen om te studeren of een beroepsopleiding te volgen middels financiële adoptie. Voor hen is dat de enige manier om te ontsnappen uit de gewelddadige slumbs!

In één week tijd hebben we enorm geleerd over het leven van de ‘locals’, de problemen die zij ondervinden en de (on)mogelijkheden om deze problemen op te lossen. Dat strookt soms totaal niet met hoe wij als westerlingen tegen het leven aankijken. Het lijkt van een afstandje zo makkelijk om hun problemen op te lossen, maar de praktijk is weerbarstiger. Het is in ieder geval cruciaal dat de Kenianen zelf de verantwoordelijkheid nemen om bepaalde problemen aan te pakken, met Dorcas als tijdelijke partner. Een verandering in het denken is nodig om dat te bewerkstelligen. Dat kost tijd, en hulp is daarbij nodig d.m.v. training en andere middelen, maar op lange termijn zal het (blijvend) zijn vruchten afwerpen! Meer info over de projecten in North Gem en Korocho kunt u elders op deze website vinden.

Aanrader!
Onze conclusie is dat het een geweldige kans is om met Dorcas naar het mooie Kenia af te reizen om het werk ter plaatse te bekijken, iets van de cultuur op de snuiven en contact te leggen met de lokale bevolking. De veerkracht van de Kenianen is bewonderenswaardig; ze zijn dankbaar voor elk lichtpuntje in hun moeilijke omstandigheden en ze proberen hoe dan ook wat van het leven te maken. Met de hulp van Dorcas kunnen ze grote stappen maken en krijgen ze hun zelfstandigheid en gevoel van eigenwaarde weer terug. Heel inspirerend!

DE DAGVERSLAGEN

Zaterdag 16 november
Na een voorspoedige vlucht (helaas wel wel 1,5 uur vertraging) arriveerden we rond 21.00 uur op het vliegveld van Nairobi. Na alle controles ademden we de warme afrikaanse lucht in. Edwin, directeur van Dorcas Kenia, wachtte al op ons en begeleidde ons naar een busje dat ons naar het hotel zou brengen. Aangekomen in het hotel, hebben we nog wat met elkaar gegeten. Het was al laat, maar het personeel van het hotel was zo vriendelijk geweest om het warme buffet voor ons te laten staan. Daarna vlug ons bedje in. Ook al hadden we ruim 8 uur lang in het vliegtuig gelezen, geslapen en t.v. gekeken, we waren toch erg moe!

Zondag 17 november
De volgende dag waren we redelijk vroeg uit de veren en konden we aanschuiven aan het ontbijt. Edwin en Fedda (werkt op het kantoor van Dorcas Kenia) haalden ons rond en uur of 9 op. We zouden naar de Anglicaanse kerk in Nairobi gaan. Maar de plannen waren veranderd`; we zouden naar de kerk van Fedda gaan: Nairobi Chapel. De kerkdienst werd gehouden in een grote tent. Daaromheen stonden een paar andere tenten waar o.a. diensten voor kinderen en tieners werden gehouden.
Het was een mooie, en ook best confronterende dienst, omdat de (hoogopgeleide) Kenianen werden opgeroepen om naar Europa te gaan om het evangelie te verkondigen, omdat we in materieel opzicht alles hebben maar in  geestelijk opzicht arm zijn… Na het deelnemen aan het Heilig Avondmaal en het zingen van vele liederen gingen we weer richting het busje. We zouden naar een shoppingcenter gaan om daar te lunchen.

Toen we net het parkeerterrein verlieten, bleek dat de doorgaande weg afgezet was. Het was in eerste instantie niet duidelijk waarom we moesten wachten, maar wat bleek: de president van Kenia zou langs komen rijden om een kerkdienst iets verderop te bezoeken. Wat een poeha om naar de kerk te gaan: militairen, agenten, politiewagens met sirenes, motoragenten… Uiteindelijk kwam president in geblindeerde auto met 2 nationale vlaggetjes in een bloedvaart langs scheuren, omringt door een stuk of 5 SUV’s. Na deze happening konden we eindelijk vertrekken.

We moesten een half uurtje rijden, en ’t was inmiddels best warm, maar de tijd vloog voorbij omdat er onderweg zoveel te zien was. Na de lunch in het Nairobi Java Café vertrokken we naar het vliegveld. Onze missie was namelijk het bezoeken van de projecten in North Gem, in de buurt van de stad Kisumu. dat gelegen is aan de rand van Victoria Lake.  We vertrokken om 17.30 uur en drie kwartier later landden we alweer na en rustige vlucht met prachtig uitzicht op het Keniaanse landschap en een deel van Victoria Lake.

Na aankomst gingen werden we met een busje rechtstreeks naar hotel Parkview. We waren het vliegveld nog niet af, of de omgeving veranderde drastisch: veel houten hutjes, mensen langs de kant van de weg, armoe, slechte wegen (kuilen en stenen). Het hotel was prima, maar we hadden onze twijfels over de kwaliteit van het (avond)eten. Daarom vertrokken we voor ons diner naar Kiboko Bay Resort: een mooi resort (hoewel dat op dat moment niet te zien was, zo donker was het) waar je prima kon eten. Het personeel was heel vriendelijk!
Tijdens het diner heeft Edwin heel gepassioneerd verteld over hoe Dorcas te werk gaat bij het opzetten van een nieuw project en heeft hij veel verteld over het HIV/aidsproject. We waren allemaal onder de indruk van de grondige manier waarop Dorcas te werk gaat en van het feit dat het betrekken van ‘locals’ enorm belangrijk is. In het kort komt het hier op neer: Eerst wordt er binnen de communities de problematiek in kaart gebracht en vervolgens wordt er gevraagd  aan de ‘locals’ welk probleem (het eerst) aangepakt moet worden. Daarna wordt er een commissie ingesteld van vrijwilligers die het project onder leiding van (betaalde) medewerkers van Dorcas gaan uitvoeren. De vrijwilligers worden getraind door Dorcas en zij trainen, op hun beurt, de mensen binnen de communities. Op deze manier breidt de kennis m.b.t. bijvoorbeeld HIV/aids, zich als een olievlek uit, en profiteert de hele community ervan.
Uiteindelijk is het doel dat de communities het project zelfstandig kunnen uitvoeren en dat Dorcas zich kan richten op een ander project of een andere regio. En zo hoort het ook: deze mensen moeten niet afhankelijk blijven van een organisatie, maar zij moeten met elkaar hun samenleving gaan veranderen door anders te leren denken en het geleerde in de praktijk te brengen.

Maandag 18 november
Om half 8 zitten we met zijn alle aan het ontbijt in het hotel. Het busje waarmee we naar de North Gem worden gebracht is wat later en we vertrekken pas rond 9 uur met twee andere auto’s .
We gaan eerst naar de supermarkt waar we wat eten kopen voor de lunch. We vervolgen onze weg met het busje. De chauffeur doet lekker rustig aan, gaat tanken, de olie nakijken en de banden oppompen.
Na een hobbelig ritje van ongeveer 1,5 uur ( voor 50km) komen we bij het ‘White house’ in Mutumbu aan. Dit is het kantoor van de ‘North Gem. community’ van waaruit de projecten plaatsvinden.
We worden warm ontvangen. Alle medewerkers stellen zich een voor een aan ons voor en lichten kort toe wat hun functie is. Daarna stellen wij ons voor. Er wordt uitgelegd wat het project inhoud en wat het programma voor de komende dagen is. Het project richt zich voornamelijk op HIV/ AIDS, wat een groot probleem is in dit gebied. Voedsel lijkt minder een probleem te zijn.
Daarnaast ook op hygiëne en watervoorziening.

We beginnen onze tocht en gaan eerst naar een gezin die allemaal HIV positief zijn. De moeder van het gezin verteld hierover. Ze verteld dat ze verstoten is van haar familie doordat zijn HIV positief is. Haar dochter verteld ook haar verhaal. Ze verteld dat ze erg ziek is geweest maar door Dorcas medicatie heeft kunnen krijgen, ze voelt zich nu goed.
Ze verteld dat ze door Dorcas bewust is geworden van het belang van medicatie. Met hun kennis hierover helpen ze andere mensen in de gemeente.
Verder vertellen ze hoe hun leven eruit ziet, ze hebben een koe waar ze van moeten leven en doen af en toe wat klusjes bij. De dochter is bijvoorbeeld kapster.
We stellen voor dat we een aantal kippen voor ze kopen die ze dan later moeten af betalen. Er wordt uitgelegd dat het belangrijk is dat ze niet alles krijgen maar zich zelf verantwoordelijk voelen voor hun eigen spullen.

We vervolgen onze weg naar de St. Joseph school, een basisschool voor meisjes. De meisjes staan ons al op te wachten, een erg leuk gezicht al die giechelende meisjes. Na kennismaking met de adjunct maken we kennis met een aantal meisjes. De meisjes vertellen wat Dorcas voor hen doet, wat ze leren en willen worden later. Een belangrijk onderdeel van de school is seksuele voorlichting, als preventie tegen aids en hiv. De meisjes leren al jong wat dit inhoudt en hoe je jezelf kunt beschermen hiertegen. De meisjes worden zoveel mogelijk bezig gehouden zodat ze minder aan seks worden blootgesteld. Als we weggaan zingen de meisjes een lied voor ons. De meisjes zingen wat verlegen maar het klinkt wel erg leuk.

Vervolgens gaan we naar de oma van Celine, een meisje die we ontmoet hebben op de St. Joseph school. Celine woont samen met haar oma. Veel kinderen Kenia wonen met een of beide grootouders omdat hun ouders niet meer voor hen kunnen zorgen of zijn overleden. Vaak is de oorzaak hiervan aids/hiv.
We mogen met zijn alle even het huis binnen en kennismaken met de oma van Celine. Oma verteld dat zij Celine opvoed omdat haar moeder niet meer voor haar kan zorgen. Oma is ziek, wat dus veel vraagt van het meisje. Om het huis lopen veel kinderen die ons erg interessant vinden, leuk om al die kinderen bij elkaar te zien. Wel zien we ook kinderen die er niet gezond uit zien, door het eenzijdige voedsel wat ze krijgen.

Als laatste gaan we naar de middelbare school, waar zowel meisjes als jongens op zitten. We maken eerst kennis met het hoofd van de school en daarna met de kinderen. Een groep kinderen stelt zich aan ons voor en wij stellen vragen aan hun over hun toekomst. Opvallend is dat veel kinderen aangeven later een belangrijke functie te willen vervullen, zoals advocaat, journalist of zakenman. Na de kennismaking krijgen we een rondleiding van de kinderen. De vrouwen gaan met de meisjes mee en de mannen met de jongens.
De meisjes vertellen veel en zijn enthousiast over de school. Ze laten zien waar ze eten krijgen, dieren en planten verzorgen en schoon drinkwater kunnen krijgen. De meisjes stellen veel vragen over hoe het in Nederland is.

We gaan met busje naar het hotel toe, en eten verderop in een restaurant. Het was een lange en bijzondere dag. Het heeft veel indruk gemaakt op mij. Het is mooi om te zien wat voor werk Dorcas en North Gem doet voor de gemeenten.

Dinsdag 19 november
Na een redelijk warme nacht met allerlei geluiden en de kikker die z’n klep weer niet kon houden, schoven we om half 9 aan het ontbijt.
Rond 9.00 uur richting het Dorcas gebouw. Dat verliep helaas weer niet zo soepel als het zijn moest want er werd onderweg doorgebriefd dat er politie stond te controleren. De chauffeur durfde daardoor niet verder vanwege de mega hoge boetes die er meestal uit voortkomen. Dus omrijden dan maar! Dat haalde wel weer een uur van onze tijd af. Aangekomen bij het Dorcas gebouw werd er eerst genoten van een bakkie en een plaspauze op een van de geweldige toiletten. Gewoon een gat in de grond…. En stinken!!

Als eerste werden we voorgesteld aan een jongerengroep genaamd PEER. Deze jongeren doen aan drama wat ze op scholen en gewoon op straat uitvoeren. Ze voeren een stukje op waarin ze vertellen over aids en hygiene en de gevolgen ervan. Ideaal, omdat op een grappige manier wordt verteld wat de risico’s zijn. Ook doen deze groep aan micro-credits. Ze kunnen een bepaald bedrag lenen vanuit het project en daarmee hun eigen bedrijfje beginnen en met het verdiende geld uiteindelijk de lening terug betalen. Een ‘grant’ noemen ze dat.

Nadat ze dit allemaal verteld hadden lieten ze nog een stukje drama zien hoe ze dat doen op scholen en op straat. Erg leuk! Werkt volgens mij best wel goed. Het grappigste is dat ze met het voorstellen er bijna geen geluid uit hun mond komt maar zodra er een stukje opgevoerd moet worden staan ze een partij te schreeuwen ongelooflijk!

Na dit toneelstuk gingen we richting een stel, Joyce en Zedekia, die een stuk land hadden en daar bonen, pinda’s en mais verbouwden. Toen deze mensen ontdekten dat ze aids hadden werden ze door hun familie weggejaagd en hun land werd ingenomen. Ze zijn toen naar Kisumu gegaan en hebben daar een tijd gewoond. Daar zijn ze in contact met Dorcas gekomen die hun gewezen heeft op hun rechten. Uiteindelijk zijn ze terug gegaan om hun land terug te halen en dat is gelukt. Ze hebben er een huis op gebouwd en wonen daar nu helemaal naar hun zin en ze bewerken hun eigen land.
1 zak mais en 2 zakken bonen is er nodig om 1 jaar te kunnen leven per persoon. Eén zak weegt 90 kilo. Met hetgeen wat ze nu verbouwden kwamen ze daar in ieder geval aan.

Na dit bezoek gingen we verder naar een primairy school. Daar kregen we een warm onthaal met zang en dans. De liederen die ze zongen gingen over aids en hoe het te voorkomen. Wat een enthousiasme en wat kunnen ze hard maar prachtig zingen! Jacko en Edwin hebben zelfs nog even mee gedanst, dat was natuurlijk geweldig en de kinderen die het niet konden zien stonden zelfs op de stoelen om te zien hoe de Mzungu aan het dansen was.

Het was tijd om te gaan, een groep oudere dames besmet met hiv aids wachtten op ons. Onderweg wat bananen gekocht waar we werden uitgenodigd om even rond te kijken. We belandden bij een jonge vrouw die haar eigen kledingmakerij had. Zij had deze shop kunnen opzetten vanwege het grant-systeem! Het ging goed met de zaken en ze had zelfs ideeën om uit te breiden. Gaaf om te zien dat als je wat wil bereiken dat dat best wel kan, als je maar wil!
Aangekomen bij de vrouwen werden we uiteraard verwelkomt met een lied. Er was een korte voorstel ronde en er werd verteld over het table banking wat ze allemaal deden. Dit is een systeem waarbij iedereen een bepaald bedrag inlegt. Bij deze vrouwen was dat 100 schilling per maand. Als ze willen kunnen ze geld lenen om een eigen zaak te beginnen maar ze moeten dit dan wel terug betalen met 10% rente. Zodat iedereen zou kunnen lenen. Alles wat er in de kas zat werd netjes bijgehouden. Dorcas geeft bij dit project niks qua geld alleen de info over table banking.
Als laatste zijn we nog met de vrouwen in gesprek gegaan, om hun verhaal te horen over aids hun leven en overleven. Wel met een tolk erbij want ze konden amper Engels.

Het bizarre van dit volk is dat je eigenlijk vooral voor jezelf leeft en zelf moet overleven. Als er aids ontdekt word word je vaak in de steek gelaten door je familie, bezittingen worden van je afgepakt en je moet maar kijken hoe je het gaat overleven. Gelukkig zijn er ook andere gevallen. En hebben ze Dorcas die ze daarbij kunnen helpen door ze medicijnen te geven en te helpen bij het terug krijgen van hun bezittingen.

Ondertussen regende het al een paar uur pijpenstelen en hadden we er een pittig dagje opzitten. Tijd om terug naar het hotel te gaan. Daar even opgefrist en toen naar ons favoriete restaurant waar we ondertussen het menu al bijna uit ons hoofd kende. Heerlijk gegeten en heerlijk gaan slapen.

Woensdag 20 november
Na een warme, onrustige nacht zaten we rond half 8 aan het ontbijt. Om half 9 vertrokken we met een busje naar het Dorcas punt, wat ongeveer 50 km van ons hotel lag. Na 1,5 uur kwamen we aan op de plek. Dirk-Jan had verteld dat wij Nederlanders veel koffie drinken en kregen elke ochtend eerst koffie voordat we naar een project gingen.

Om kwart voor 11 vertrokken we naar het eerste project. Na ongeveer een half uur kwamen we bij de eerste waterbron aan. Ongeveer 2 weken geleden is hij ontdekt en binnen 2 weken wordt de bron getest in een lab of het drinkwater is. Als dat is gebeurd gaan ze verder graven of er meer is en waterpijpen aanleggen zodat het water wordt verdeeld over het dorp in het wagai gedeelte. Ook gaan ze de bron beschermen met stenen rondom de bron. Er kunnen ongeveer 350 mensen van deze bron drinken.

Na ongeveer 15 min kwamen we bij een basisschool aan waar ze bezig zijn met de WASH project ( water, sanitair, hygiëne). Dorcas heeft 2 watertanken van 5000 liter neergezet. Ze moeten alleen nog een dakgoot aanleggen om zo het regenwater op te vangen in de tanks. Ze gooien er dan een soort chloortablet in om het water schoon te maken. Bij de wc’s hangen tippietubs. Dat zijn 3 kannen met water, zeep en schoonwater om na de wc je handen te wassen. Er zaten 350 kinderen op deze school.

In de buurt van de school is er ook een waterbron gevonden waar we ook een kijkje namen. Om de bron liggen 3 dorpen die geholpen kunnen worden. Ze denken dat ze 500 mensen drinkwater ervan kunnen geven. Naast de bron staat een pot met chlorine waarmee ze het water drinkbestendig maken.

Na een stukje rijden kwam we bij de RERA- CLTS. Dat is een community dat mensen verteld over het gebruik en hoe belangrijk het is om een wc te hebben. Ze geven trainingen aan mensen hoe je een wc bouwt. Ze maken een gat in de grond van 5 tot 8 meter. Ze krijgen dan een tank dat een inhoud heeft van 3500 liter. Na ongeveer 8 tot 10 jaar is hij vol met ontlasting en moeten ze een nieuw gat maken.

Na 20 min arriveerden we in een klein dorpje van de Gem district. Daar zouden we bij mensen gaan kijken die parasieten hebben (jiggers genaamd) maar toen wij daar aan kwamen waren ze op dat moment met kinderen bezig die helemaal onder de parasieten zaten. Ze werden ter plekke zonder medicatie met een veiligheidsspeld eruit gehaald. Bij de meeste zaten ze onder de nagels van handen en voeten maar ook in het gezicht. Ze gilde het uit van de pijn. Nadat ze waren verwijderd kregen ze paracetamol en antibiotica tegen de pijn. Hun huis werd ook ingespoten met tegengif om zo de parasieten te doden.
Na dit bliksembezoek reden we naar een kerk waar we 30 bijbels uit gingen delen die we uit Nederland hadden meegenomen aan kinderen ouder dan 14! Ook schreven we in elke bijbel de datum, naam en de tekst God Bless You.

quick_boys_-_rijnsburgse_boys_kenia_afrikaDaarna reden we naar een secondary school waar ik 2 teams mocht uitkiezen om zo de lokal versie van de voetbalklapper ‘Quick Boys – Rijnsburgse Boys’  te spelen. Met 22 gelovigen in het veld werd het daarom 1-1. Ze waren erg enthousiast en deden erg hun best. Na de wedstrijd mochten ze de shirts houden om nog meer te gaan voetballen om zo uit de problemen te blijven.
Dit was het laatste project  van de dag en gingen weer met het busje terug naar ons hotel. Rond 20:00 uur gingen we een hapje eten in het Kiboko Bay Resort.

 

Donderdag 21 november
We hadden een paar enerverende dagen achter de rug, dus nu was het tijd om even wat leuks te doen. Er stond een ‘safari’ op Victoria Lake gepland! De avond ervoor had Edwin een gids geregeld; een aardige jongen die ook op Kiboko Bay Resort werkt. We zouden vertrekken vanaf het Resort. Rond 9.30 uur stonden we paraat. De jongen die onze gids zou zijn was er ook al, maar hij vertelde ons dat hij vandaag niet onze gids zou zijn: hij had erg last van zijn rug. Hij had een andere gids geregeld: ene Thom(as). Thom is 53 jaar en is al 38 jaar lang werkzaam als gids op Victoria Lake. Hij is ook vlakbij het meer opgegroeid. Hij wist ontzettend veel te vertellen over de geschiedenis, flora en fauna van het meer! En wat een enthousiasme!!
Victoria Lake wordt dan wel een ‘meer’ genoemd, maar het is iets groter dan Engeland (17.000 km2)! Je moet 4 uur varen om aan de overkant te komen. Een kleine 6% hoort bij Kenia; wij zien vandaag slechts 1%. Zo’n 80% van de rivieren die uitmonden in het meer, komt uit Kenia.
Er is weinig vis te vinden in het meer. Eén van de oorzaken hiervoor is de vele waterplanten, waardoor er weinig zuurstof in het water is. Verder heeft het uitzetten van de roofbaars de vispopulatie drastisch doen dalen. Deze situatie heeft grote invloed op het levensonderhoud van de mensen in de omgeving, Als je 10 jaar geleden 4 uur ging vissen had je voor 2.500 shilling aan vis, tegenwoordig heb je geluk als je voor 200 shilling vangt!

We hebben een paar uur lang genoten van het prachtige meer en de dieren die we onderweg zagen. Het was qua temperatuur heerlijk, dus we kwamen helemaal bij!
We wilden heel graag de nijlpaarden (= Hyppo’s) zien en we hadden het geluk dat we na 10 minuten de eerste al boven water zagen komen. Iets verderop zagen we ook een jong op de rug van mijn moeder liggen. We zijn heel dichtbij gekomen: een meter of 3, 4. Dat was nog best spannend, want Hyppo’s zijn geen grote dikke goedzakken, maar kunnen heel gevaarlijk zijn! Thom vertelde dat Hyppo’s in deze omgeving goed worden behandeld door de vissers en boeren. En als je de deze dieren met respect behandeld, behandelen ze jou ook met respect. De Hyppo’s die bijvoorbeeld in de buurt van Tanzania leven, worden vaak agressief benaderd door mensen omdat zij last hebben van deze dieren.
Hyppo’s eten nl. heel veel gras en vernielen daardoor het land rondom boerderijen. Boeren moeten leren om hun farm te omheinen d.m.v van diepe greppel (3,5 feet diep). Met hun korte pootjes kunnen ze er niet in/uit klimmen. Sommige mensen maken echter ook planken met uitstekende pinnen zodat ze met hun poten erin stappen. Met als gevolg dat de Hyppo’s zich agressief gaan gedragen en regelmatig mensen/vissersbootjes aanvallen.

Buiten al die mooie, idyllische plaatjes, zagen we ook een minder mooie kant van het meer. Met regelmaat zagen we jonge kinderen vrij grote boten bemannen; zij brachten deze terug nadat de boten ’s nachts zijn gebruikt. Zware (kinder)arbeid voor een karig loontje. Verder probeert men ook geld te verdienen met het verkopen van zandladingen. Bootjes worden vol geschept met het zand van de bodem van het meer. Het is gevaarlijk werk; het water is diep en er gebeuren veel ongelukken. Er zijn slangen en de kans is groot dat je ziek wordt door Bilharzia en andere parasieten. Je moet dus sterk zijn. Ook kinderen doen dit werk.
Een volgeladen boot levert slechts 500 shilling per vracht op; 3500 Shilling voor 5 boten. Niet veel, maar het verdiend beter dan vissen! Het zand (5 bootladingen) wordt door truckchauffeurs verkocht voor 14000 Shilling!
We hebben een man van 25 jaar ontmoet die tot zijn middel in het water stond. Hij staat dag in dag uit zijn bootje vol te scheppen met zand. Hij is u nog jong en sterk, maar dit werk vergt veel van zijn lichaam. De kans is groot dat hij niet oud zal worden. We hebben hem een sigaret, aansteker, water en wat Sultana’s gegeven.

In de kreekjes zagen we tussen het riet met regelmaat jongens/jonge mannen diep in het water staan. Zij zetten vallen uit om vis te vangen. In de kreekjes staat het water nagenoeg stil, wat dus een paradijselijke omgeving is voor parasieten.
Na deze tocht hebben we nog een mini ‘landsafari’ gemaakt in een park vlakbij ons hotel. Eigenlijk was het meer een dierentuin. We hebben er lekker rondgewandeld, maar we waren er binnen een uur klaar mee. Daarna ons laatste diner genuttigd in Kiboko Bay resort en alvast de afgelopen dagen geëvalueerd. Iedereen is enthousiast over het werk van Dorcas! We hebben veel geleerd over de opzet van de projecten en de hindernissen die genomen moeten worden om een project te laten slagen.
Morgen vliegen we weer naar Nairobi. Met gemengde gevoelens denken we aan onze terugreis naar Nederland.

Vrijdag 22 november
’s Ochtends vlogen we terug van Kisumu naar Nairobi. Na aankomst werden gingen we direct richting sloppenwijk Korogocho. Het was erg druk op de weg, dus we hebben er een uur over gedaan om bij het project te komen. Onderweg zag je het straatbeeld verslechteren; we zagen  steeds meer afval langs de kant van de weg waar varkens in zaten te wroeten, niet afgebouwde woningen, kindertjes die op blote voetjes rondstruinen…

Toen reden we de sloppenwijk in; een hele andere wereld. De trieste aanblik van al die kleine huisjes/hutjes, en tegelijkertijd de stralende gezichtjes van al die kleine kindertjes die naast ons busje mee holden. Na 100 meter waren we al op de plaats van bestemming: het RGC Street Children Project. Van hieruit organiseert Dorcas, in samenwerking met de lokale kerk, een adoptieprogramma voor jongeren. Deze jongeren worden gesponsord zodat zij kunnen studeren en op die manier een uitweg kunnen uit het moeilijke bestaan in de sloppenwijk. Verder krijgen de kinderen counseling, krijgen ze ‘empowerment’ trainingen en worden er huisbezoeken afgelegd. Het centrum verzorgt ook computerles en biedt jongeren een opleiding tot kapper, kleermaker of kippenboer. In het centrum is er een heuse kapperssalon ingericht!

We werden hartelijk ontvangen (met muziek en dans) en werden toen een zaal ingeleid waar al een flink aantal jongeren en hun ouders zaten. Daar stelde het Dorcas-team zich voor en werd verteld wat het project inhield. Voordat we naar binnen gingen, werd ons nog medegedeeld dat we vandaag niet de sloppenwijk in konden gaan. Het was te onrustig. Er waren de laatste dagen behoorlijk wat conflicten geweest tussen de gangs en de politie. We vonden het ergens wel jammer, maar waren ook opgelucht dat ze ons niet de wijk in zouden sturen terwijl het onrustig was.
Na de formele introductie hoorden we opeens dat er dat er geschoten werd. Het klonk best dichtbij. We hoorden vrouwen gillen. Vervolgens hoorden we nog een schot en nog meer gegil. Wij zaten groen en geel op onze stoel, maar verder reageerde er niemand. Een man ging naar buiten (om een kijkje te nemen denk ik) en onze gastvrouw zei tussen neus en lippen door dat we ons geen zorgen hoefden te maken en dat ‘ze’ niet op ons terrein konden komen. Zij ging weer verder met haar verhaal, maar ik moet bekennen dat ik het eerste kwartier niet zoveel heb meegekregen. Dat er vrijwel niemand reageerde op die schoten is wel tekenend; het is daar aan de orde van de dag dat er geweld wordt gebruikt in de sloppenwijken. Ofwel door de gangs, ofwel door de politie.

Na de introductie van het team en een voorstelrondje van een aantal jonge studenten, werden er een paar optredens verzorgd door een aantal jongeren. Veel zang en dans. Op een gegeven moment moesten wijn ook naar voren komen, en kregen we een Keniaans kleed over ons heen gedrapeerd, en werden wed toegezongen. Dat was erg leuk, maar we voelde ons ook wel een beetje opgelaten. Daarna mochten we studenten en ouders interviewen. Deze interactie is echt leuk, want ze vertellen 1 op1 heel veel. Zo kom je er een beetje achter hoe hun leven eruit ziet, hoe ze er tegenaan kijken en wat hun plannen voor de toekomst zijn. De jongeren die door de hulp van sponsors kunnen studeren vertelden bevlogen over hun studie en wat zij ermee wilden bereiken. De meesten zijn van plan om na afstuderen hun talenten en kennis te gaan inzetten voor de mensen/jongeren in de sloppenwijken. Prachtig hoe ze dat kunnen verwoorden!

Na deze inspirerende ochtend vertrokken we naar de Village Market om een hapje te eten en wat souvenirtjes in te slaan. Een groot contrast met wat we vanochtend gezien en gehoord hebben…
’s Avonds bij ons hotel een hapje gegeten, afscheid genomen van Edwin en onze spullen ingepakt.

Zaterdag 23 november
We moesten heel vroeg ons bedje uit, want om 8.30 uur zouden we vertrekken naar Nederland. Na een heerlijke, rustige vlucht, stapten we met een hoofd vol indrukken en plannen weer in ons normale, hectische leventje…

Doneer nu!
Jan Voshol

We kunnen een bijdrage leveren om waar mogelijk het leed te verzachten.

Dorcas werkt op een manier die heel praktisch is, en waar met weinig geld een hoop bereikt kan worden.

Steun Dorcas ook!